Audyt a Świadectwo Energetyczne – Poznaj kluczowe różnice

Wielu właścicieli domów staje przed dylematem: czy do uzyskania dotacji lub sprzedaży nieruchomości wystarczy im świadectwo charakterystyki, czy konieczny jest pełny audyt energetyczny? Choć oba dokumenty dotyczą efektywności budynku, pełnią one zupełnie inne funkcje i są wymagane w różnych sytuacjach prawnych. Wybór niewłaściwego opracowania to nie tylko strata czasu, ale też pieniędzy. W poniższym artykule wyjaśniam kluczowe różnice między nimi, abyś mógł świadomie zaplanować swoje inwestycje i formalności.

Świadectwo charakterystyki energetycznej – co to takiego?

Certyfikat energetyczny, formalnie nazywany świadectwem charakterystyki energetycznej, to dokument określający precyzyjne zapotrzebowanie budynku (lub jego wydzielonej części) na energię. Dokument ten sporządzany jest przez uprawnionego audytora, który na podstawie wiedzy technicznej oraz kompleksowej oceny nieruchomości wylicza energię końcową niezbędną do ogrzewania, wentylacji, przygotowania ciepłej wody użytkowej, a w przypadku budynków niemieszkalnych – także oświetlenia. Dokument ważny jest przez 10 lat, chyba że budynek lub jego część przejdzie termomodernizację.

Co zawiera certyfikat energetyczny?

Głównymi informacjami zawartymi w świadectwie charakterystyki energetycznej są dane dot. przegród zewnętrznych w budynku (ich konstrukcji oraz współczynnika przenikania ciepła - U), wskaźników energii użytkowej (EU), końcowej (EK) oraz pierwotnej (EP). Świadectwo zawiera również dane dotyczące kubatury budynku, powierzchni ogrzewanej i mieszkalnej, systemu ogrzewania, ciepłej wody użytkowej, chłodzenia, oświetlenia oraz wentylacji.

Kiedy posiadanie certyfikatu jest obowiązkowe?

Zgodnie z przepisami, które weszły w życie 28 kwietnia 2023 roku, posiadanie świadectwa charakterystyki energetycznej stało się wymogiem prawnym dla właścicieli nieruchomości w poniższych przypadkach:

Sprzedaż nieruchomości (budynku, mieszkania lub lokalu użytkowego),
Wynajem nieruchomości (zarówno całych budynków, jak i części lokali),
Zakończenie budowy (składanie wniosku o pozwolenie na użytkowanie lub zawiadomienie o zakończeniu budowy)

Czym jest audyt energetyczny?

Audyt sporządza się w celu analizy zużycia energii, pozwala na zidentyfikowanie źródeł strat energii i zaproponowanie optymalnych ulepszeń oraz działań umożliwiających ich ograniczenie. W ramach audytu budynku jednorodzinnego skupiamy się głównie na systemach centralnego ogrzewania, przygotowania ciepłej wody użytkowej oraz wentylacji, lecz w przypadku budynków o innym przeznaczeniu np. szpitale w skład analizy będą wchodzić dodatkowo inne systemy.

Audyt energetyczny jest dokumentem zdecydowanie bardziej obszernym niż świadectwo charakterystyki energetycznej. Choć zawiera on w sobie większość danych technicznych, które znajdziemy w świadectwie, to w ramach audytu są one wykorzystywane do dalszych obliczeń i bardziej zaawansowanych analiz.

Jeśli chcesz dowiedzieć się, ile kosztuje audyt energetyczny i ile wynosi zwrot jego kosztów w programie Czyste Powietrze, przeczytaj mój artykuł na ten temat: Ile kosztuje audyt energetyczny w 2026 roku

Czym różnią się te dokumenty?

Aby odpowiedzieć na to pytanie warto zacząć od tego, w jakim celu ustawodawca stworzył te dokumenty. Świadectwo charakterystyki jest dokumentem, który ocenia stan faktyczny budynku, na jego podstawie potencjalny nabywca lub najemca nieruchomości jest w stanie określić przewidywane koszty użytkowania budynku oraz jak to wpływa na środowisko.

Audyt energetyczny to swego rodzaju plan naprawczy połączony z analizą ekonomiczną. Skupiamy się w nim na poprawie efektywności energetycznej budynku, a więc na obniżeniu zużycia energii i ograniczeniu emisji. W odróżnieniu od świadectwa, audyt nie kończy się na stwierdzeniu faktów o budynku. Zawiera on szczegółowy zakres prac, który należy wykonać, aby osiągnąć oszczędności i - co najważniejsze - zawiera obliczenia pokazujące okres zwrotu z inwestycji. Warto wspomnieć, że większość programów wsparcia prac termomodernizacyjnych wymaga właśnie audytu energetycznego, np. program Czyste Powietrze, w którym od 2025 roku jest on dokumentem obligatoryjnym dla każdego wniosku.

Jeśli chcesz lepiej zrozumieć rolę audytu energetycznego w nowym programie Czyste Powietrze, zachęcam do lektury mojego artykułu: Czym jest audyt energetyczny w programie Czyste Powietrze

FAQ – Najczęstsze pytania o różnice między dokumentami

1. Czy audyt energetyczny zastępuje świadectwo charakterystyki przy sprzedaży domu?

Nie. Choć audyt energetyczny jest dokumentem zdecydowanie bardziej obszernym i zawiera większość danych technicznych znajdujących się w świadectwie , to pełni on funkcję planu naprawczego i analizy ekonomicznej. Przy sprzedaży lub wynajmie nieruchomości prawo wymaga konkretnie świadectwa charakterystyki energetycznej, które ocenia stan faktyczny budynku dla potencjalnego nabywcy.

2. Jakie są główne różnice pomiędzy audytem a świadectwem?

Świadectwo charakterystyki skupia się na stwierdzeniu faktów o budynku i wyliczeniu jego zapotrzebowania na energię. Audyt energetyczny idzie o krok dalej – wykorzystuje dane techniczne do zaawansowanych analiz, identyfikuje źródła strat ciepła i zawiera szczegółowe obliczenia pokazujące okres zwrotu z planowanych inwestycji.

3. Czy brak dokumentacji projektowej domu uniemożliwia wykonanie któregoś z dokumentów?

Nie, brak projektu budowlanego nie jest żadną przeszkodą. W takiej sytuacji, podczas wizyty u Ciebie, po prostu sam pomierzę cały budynek (robię tzw. inwentaryzację). Na podstawie pomiarów oraz wywiadu z Tobą ustalę, potrzebne mi informacje do sporządzenia obu dokumentów.

Profesjonalny audyt w Twoim regionie

Jeśli planujesz termomodernizację w ramach programu Czyste Powietrze i potrzebujesz rzetelnego audytu lub fachowej porady – zapraszam do kontaktu. Jako uprawniony audytor obsługuję województwa: śląskie, małopolskie, świętokrzyskie, podkarpackie oraz opolskie.

Skorzystaj z bezpłatnej konsultacji telefonicznej i zadzwoń pod numer: +48 575 196 694

Podczas krótkiej rozmowy bezpłatnie przeanalizuję Twoją sytuację i wstępnie ocenię szanse na uzyskanie najwyższego dofinansowania. Gwarantuję przeprowadzenie obowiązkowej wizji lokalnej oraz dostarczenie gotowego audytu w ciągu 72h.

Czym różni się audyt energetyczny od świadectwa charakterystyki